Ľudský dohľad
Slovenčina
1. Vysokorizikové systémy AI musia byť dizajnované a vyvinuté tak, aby nad nimi počas obdobia ich používania mohli fyzické osoby vykonávať účinný dohľad, a to aj pomocou vhodných nástrojov rozhrania človek – stroj.
2. Ľudský dohľad sa zameriava na prevenciu alebo minimalizáciu rizík pre zdravie, bezpečnosť alebo základné práva, ktoré môžu vzniknúť pri používaní vysokorizikového systému AI v súlade so zamýšľaným účelom alebo za podmienok odôvodnene predvídateľného nesprávneho použitia, najmä ak takéto riziká pretrvávajú napriek uplatňovaniu iných požiadaviek stanovených v tomto oddiele.
3. Opatrenia dohľadu musia byť primerané rizikám, úrovni autonómnosti a kontextu používania vysokorizikového systému AI a zabezpečia sa jedným alebo oboma z týchto druhov opatrení:
a) |
opatrenia, ktoré identifikuje poskytovateľ, a ak je to technicky uskutočniteľné, začlení ich do vysokorizikového systému AI pred jeho uvedením na trh alebo do prevádzky; |
b) |
opatrenia, ktoré identifikuje poskytovateľ pred uvedením vysokorizikového systému AI na trh alebo do prevádzky a ktoré môže zaviesť nasadzujúci subjekt. |
4. Na účely vykonávania odsekov 1, 2 a 3 sa vysokorizikový systém AI poskytuje nasadzujúcemu subjektu takým spôsobom, aby fyzickým osobám, ktorým je zverený ľudský dohľad, umožňoval podľa potreby a primerane:
a) |
riadne pochopiť príslušné kapacity a obmedzenia vysokorizikového systému AI a byť schopný riadne monitorovať jeho prevádzku, a to aj s cieľom odhaľovať a riešiť anomálie, poruchy a neočakávaný výkon; |
b) |
byť si neustále vedomý možnej tendencie automatického spoliehania sa alebo nadmerného spoliehania sa na výstupy vytvorené vysokorizikovým systémom AI (ďalej len „náchylnosť k automatizácii“), a to najmä v prípade vysokorizikových systémov AI používaných na poskytovanie informácií alebo odporúčaní pre rozhodnutia, ktoré majú prijať fyzické osoby; |
c) |
správne interpretovať výstupy vysokorizikového systému AI, s prihliadnutím napríklad na dostupné interpretačné nástroje a metódy; |
d) |
v akejkoľvek konkrétnej situácii rozhodnúť, že sa vysokorizikový systém AI nepoužije alebo sa výstup vysokorizikového systému AI inak nezohľadní, potlačí alebo zvráti; |
e) |
zasiahnuť do prevádzky vysokorizikového systému AI alebo prerušiť systém pomocou tlačidla „stop“ alebo podobným postupom, ktorý umožňuje zastaviť systém v bezpečnom stave. |
5. V prípade vysokorizikových systémov AI uvedených v prílohe III bode 1 písm. a) musia byť opatrenia podľa odseku 3 tohto článku také, aby sa navyše zabezpečilo, že nasadzujúci subjekt na základe identifikácie vyplývajúcej zo systému nekoná ani neprijme žiadne rozhodnutie, pokiaľ takáto identifikácia nebola zvlášť overená a potvrdená aspoň dvoma fyzickými osobami, ktoré majú potrebnú spôsobilosť, odbornú prípravu a právomoc.
Požiadavka na samostatné overenie aspoň dvoma fyzickými osobami sa nevzťahuje na vysokorizikové systémy AI používané na účely presadzovania práva, migrácie, kontroly hraníc alebo azylu, keď sa podľa práva Únie alebo vnútroštátneho práva uplatňovanie tejto požiadavky považuje za neprimerané.
Polski
1. Systemy AI wysokiego ryzyka projektuje się i rozwija w taki sposób, w tym poprzez uwzględnienie odpowiednich narzędzi interfejsu człowiek-maszyna, aby w okresie ich wykorzystywania systemu AI mogły być skutecznie nadzorowane przez osoby fizyczne.
2. Nadzór ze strony człowieka ma na celu zapobieganie ryzyku dla zdrowia, bezpieczeństwa lub praw podstawowych lub minimalizowanie takiego ryzyka, które może się pojawić, gdy system AI wysokiego ryzyka jest wykorzystywany zgodnie z jego przeznaczeniem lub w warunkach dającego się racjonalnie przewidzieć niewłaściwego wykorzystania, w szczególności gdy takie ryzyko utrzymuje się pomimo stosowania innych wymogów ustanowionych w niniejszej sekcji.
3. Środki nadzoru muszą być współmierne do ryzyka, poziomu autonomii i kontekstu wykorzystywania danego systemu AI wysokiego ryzyka, a nadzór zapewnia się za pomocą co najmniej jednego z następujących rodzajów środków:
a) |
środków określonych i wbudowanych, jeżeli jest to technicznie wykonalne, w system AI wysokiego ryzyka przez dostawcę przed wprowadzeniem systemu do obrotu lub oddaniem do użytku; |
b) |
środków określonych przez dostawcę przed wprowadzeniem systemu AI wysokiego ryzyka do obrotu lub oddaniem go do użytku i które to środki nadają się do wdrożenia przez podmiot stosujący. |
4. Do celów wykonania ust. 1, 2 i 3 system AI wysokiego ryzyka udostępnia się podmiotowi stosującemu w taki sposób, aby umożliwić osobom fizycznym, którym powierzono sprawowanie nadzoru ze strony człowieka, odpowiednio i proporcjonalnie:
a) |
należyte zrozumienie odpowiednich możliwości i ograniczeń systemu AI wysokiego ryzyka oraz należyte monitorowanie jego działania, w tym w celu wykrywania anomalii, nieprawidłowego funkcjonowania i nieoczekiwanych wyników działania oraz zaradzeniu im w przypadku ich wystąpienia; |
b) |
pozostawanie świadomym potencjalnej tendencji do automatycznego polegania lub nadmiernego polegania na wyniku wytworzonym przez system AI wysokiego ryzyka (tzw. „błąd automatyzacji”), w szczególności w przypadku systemów AI wysokiego ryzyka wykorzystywanych do udzielania informacji lub zaleceń na potrzeby decyzji podejmowanych przez osoby fizyczne; |
c) |
prawidłową interpretację wyniku systemu AI wysokiego ryzyka, biorąc pod uwagę na przykład dostępne narzędzia i metody interpretacji; |
d) |
podjęcie decyzji, w każdej konkretnej sytuacji, o niekorzystaniu z systemu AI wysokiego ryzyka lub w inny sposób zignorowanie, unieważnienie lub odwrócenie wyniku systemu AI wysokiego ryzyka; |
e) |
ingerowanie w działanie systemu AI wysokiego ryzyka lub przerwanie działania systemu za pomocą przycisku „stop” lub podobnej procedury, która pozwala na zatrzymanie systemu w stanie bezpiecznym. |
5. W przypadku systemów AI wysokiego ryzyka, o których mowa w załączniku III pkt 1 lit. a), środki, o których mowa w ust. 3 niniejszego artykułu, muszą ponadto zapewniać, aby podmiot stosujący nie podejmował żadnego działania ani decyzji na podstawie identyfikacji będącej wynikiem działania systemu, jeżeli identyfikacji tej nie zweryfikowały ani nie potwierdziły odrębnie co najmniej dwie osoby fizyczne mające wymagane kompetencje, przeszkolenie i uprawnienia.
Wymóg odrębnej weryfikacji przez co najmniej dwie osoby fizyczne nie ma zastosowania do systemów AI wysokiego ryzyka wykorzystywanych do celów ścigania przestępstw, migracji, kontroli granicznej lub azylu, w przypadkach gdy prawo Unii lub prawo krajowe uznaje stosowanie tego wymogu za nieproporcjonalne.